Podatek PCC przy czynnościach notarialnych

Podatek od czynności cywilnoprawnych to zwykle największa pozycja na rachunku u notariusza – przy mieszkaniu za pół miliona to 10 000 zł, czyli kilka razy więcej niż samo wynagrodzenie notariusza.

Stawki PCC

CzynnośćStawka
Sprzedaż nieruchomości, prawa użytkowania wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu2%
Sprzedaż innych praw majątkowych1%
Zamiana, dożywocie, dział spadku ze spłatami, zniesienie współwłasności ze spłatami2% / 1%
Ustanowienie odpłatnego użytkowania lub służebności1%
Pożyczka, depozyt nieprawidłowy0,5%
Umowa spółki0,5%
Hipoteka na zabezpieczenie wierzytelności o nieustalonej wysokości19 zł
Hipoteka na zabezpieczenie wierzytelności istniejących0,1%
Szósty i kolejny lokal od dewelopera (art. 7a)6%

Ile to jest w złotówkach

Cena nieruchomościPCC 2% PCC 1%PCC 6%
200 000 zł4 000 zł2 000 zł12 000 zł
300 000 zł6 000 zł3 000 zł18 000 zł
400 000 zł8 000 zł4 000 zł24 000 zł
500 000 zł10 000 zł5 000 zł30 000 zł
600 000 zł12 000 zł6 000 zł36 000 zł
750 000 zł15 000 zł7 500 zł45 000 zł
1 000 000 zł20 000 zł10 000 zł60 000 zł
1 500 000 zł30 000 zł15 000 zł90 000 zł

Zwolnienie na pierwsze mieszkanie

Od 31 sierpnia 2023 r. art. 9 pkt 17 ustawy o PCC zwalnia z podatku zakup pierwszego mieszkania, domu jednorodzinnego lub spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu. Warunki:

  • kupującym jest osoba fizyczna (lub kilka osób fizycznych),
  • w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie przysługiwało im żadne z tych praw ani udział w nich,
  • wyjątek: odziedziczony udział nieprzekraczający 50%,
  • przy kilku kupujących warunek musi spełniać każdy – zwolnienie obejmuje także partnerów niebędących małżeństwem,
  • nie ma limitu ceny ani obowiązku zamieszkania.

Przy mieszkaniu za 500 000 zł zwolnienie oznacza oszczędność 10 000 zł – zwykle więcej niż cała reszta kosztów notarialnych razem wziętych.

Kiedy PCC w ogóle nie występuje

  • zakup od dewelopera lub innego podatnika VAT, gdy transakcja jest opodatkowana VAT,
  • darowizna (tu obowiązuje podatek od spadków i darowizn, a nie PCC),
  • umowa przedwstępna – obowiązek podatkowy powstaje dopiero przy umowie przenoszącej własność,
  • nieodpłatne zniesienie współwłasności i nieodpłatny dział spadku.

Najczęstsze pytania

Ile wynosi PCC przy zakupie mieszkania?

2% wartości rynkowej na rynku wtórnym. Na rynku pierwotnym (od dewelopera) PCC nie występuje, bo transakcja jest objęta VAT.

Kto jest zwolniony z PCC?

Osoba fizyczna kupująca swoje pierwsze mieszkanie, dom jednorodzinny lub spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, jeżeli wcześniej nie przysługiwało jej żadne z tych praw ani udział w nich. Wyjątkiem jest udział do 50% nabyty w drodze dziedziczenia. Przy kilku kupujących warunek musi spełniać każdy z nich.

Kiedy PCC wynosi 6%?

Gdy kupujący nabywa szósty i każdy kolejny lokal mieszkalny w jednym budynku lub kilku budynkach na jednej działce, opodatkowany VAT (art. 7a ustawy o PCC). Przepis wymierzony jest w inwestorów hurtowo skupujących mieszkania.

Czy płaci się PCC od hipoteki?

Tak. Przy hipotece zabezpieczającej wierzytelność o nieustalonej wysokości – stałe 19 zł. Przy wierzytelności o znanej wysokości – 0,1% kwoty zabezpieczonej.

Czy muszę składać deklarację PCC-3?

Nie, jeżeli czynność jest dokonana w formie aktu notarialnego – wtedy notariusz jest płatnikiem i pobiera podatek przy akcie. Deklarację składasz sam, gdy czynność odbywa się poza aktem (np. umowa pożyczki, sprzedaż samochodu, hipoteka z art. 95 Prawa bankowego) – w terminie 14 dni.